عوارض-دیابت

موثرترین راه های پیشگیری از دیابت و عوارض دیابت

در این مقاله از مجله سلامت با روش های پیشگیری از دیابت آشنا خواهید شد. دیابت یکی از مهم‌ترین بیماری­های عصر حاضر است که سالانه میلیون‌ها نفر را دچار مشکلات بسیاری می­کند. دیابت در شرایطی رخ می­دهد که در خون شما بیش از اندازه گلوکوز (نوعی قند) وجود داشته باشد. با گذشت زمان، تجمع گلوکوز در بدن، موجب آسیب رساندن به اندام­های داخلی خواهد شد. در این متن قصد داریم به بررسی راه‌های پیشگیری از دیابت و عوارض دیابت بپردازیم. شایع­ترین عوارض دیابت، آسیب به مویرگ­ها و رگ­های بدن است که می­تواند منجر به حمله قلبی، سکته، مشکلات بینایی، مشکلات کلیوی، مشکلات لثه، آسیب به بافت پا و اعصاب شود.

پیشگیری از دیابت

قبل از پرداختن به موضوع راه­های پیشگیری از دیابت و عوارض دیابت، لازم است بدانید زمانی که دچار دیابت نوع 2 می‌شوید، بدن شما در واقع انسولین را به اندازه کافی تولید و یا مصرف نمی­کند. با این­حال پیش از اینکه دچار دیابت شوید، دوره­ای وجود دارد که قند خون فرد بالاست، اما هنوز نه به‌اندازه‌ای که تشخیص دیابت داده شود، به این مرحله­ “پیش دیابتی” گفته می­شود.

تحقیقات نشان داده است 70% افرادی که در مرحله پیش دیابتی به سر می­برند، دچار دیابت نوع 2 خواهند شد، مگر آنکه برخی مسائل را جهت پیشگیری از دیابت رعایت کنند. بررسی نشانه­ های اولیه زیر در دوره “پیش دیابتی” در خودتان، می­تواند به پیشگیری از دیابت کمک کند:

  • افزایش احساس تشنگی
  • احساس نیاز دائم به ادرار کردن
  • احساس خستگی
  • تاری دید یا حس ضعف در دست­ها، پاها و…

گرچه عواملی مانند ژنتیک، سن و سبک زندگی سابقی که داشته‌اید در حیطه کنترل شما نیستند، با این حال راه ­هایی برای پیشگیری از دیابت وجود دارد که انجام آن‌ها می‌تواند به شدت در این زمینه موثر باشد. این راه‌ها عبارت‌اند از:

  1. شکر و کربوهیدرات­ های تصفیه­ شده را حذف کنید و رژیم غذایی‌ ای را انتخاب کنید که کربوهیدرات در آن کم باشد.
  2. ورزش منظم داشته باشید.
  3. دائما آب و چای و قهوه بنوشید.
  4. در صورت چاقی، کاهش وزن سالم را دنبال کنید.
  5. سیگار را ترک کنید.
  6. وعده­ های غذایی خود را در واحدهای کوچک، مصرف کنید.
  7. از کم‌تحرکی و نشستن زیاد خودداری کنید.
  8. برنامه غذایی مملو از فیبر داشته باشید.
  9. مصرف به اندازه ویتامین د را در نظر داشته باشید.
  10. مصرف غذاهای فراوری‌شده را کاهش دهید.
  11. مصرف قند و گوشت قرمز را کاهش دهید.

پیشگیری از دیابت

عوارض دیابت

جهت پیشگیری از دیابت و عوارض دیابت، لازم است به صورت منظم آزمایش‌ هایی انجام دهید که می­تواند به جلوگیری از گسترش اولیه­ آن کمک کند. چک کردن فشار خون، میزان گلوکوز خون (HbA1c)، بررسی تری گلیسیرید و کلسترول خون، بررسی عملکرد کلیه­ ها، چکاپ دندان‌ها، لثه و پا از گسترش زودهنگام دیابت پیشگیری خواهند کرد.

اصلی­‌ترین عوارض دیابت در درازمدت بر بدن شما شامل موارد زیر است:

  • آسیب به رگ­های عروقی که به قلب، مغز و پاها خون­رسانی می­کنند.
  • آسیب به مویرگ­ها که ممکن است موجب مشکلات بینایی، مشکلات کلیوی و مشکلات سیستم عصبی شوند.
  • مشکلاتی که به علت دیابت در سیستم گوارش، پوست، اندام­های جنسی و سیستم ایمنی ایجاد خواهد شد.

بیماری دیابت و اختلال سیستم گوارشی

مشکلات عروقی

آسیب به بافت­های عروقی که اصلی ­ترین دلیل حمله قلبی و سکته است، به دلیل بالا بودن کلسترول و فشار خون در افراد دیابتی، احتمال بیشتری دارد. مصرف سیگار، وجود سابقه مشکلات قلبی در خانواده و کم­ تحرکی این احتمال را بالا می­برد. برای کاهش این مشکل، نیاز است هر 6 ماه یک­بار فشارخون خود را کنترل و در صورت نیاز قرص فشار مصرف کنید و حداقل سالی یک­بار کلسترول خون را بررسی کنید.

مشکلات بینایی

مشکلات شبکیه، لکه­ زرد، آب­مروارید و آب­سیاه از جمله عوارض دیابت هستند که در مراحل اولیه به راحتی شناسایی نمی­شوند. ارزیابی منظم توسط چشم ­پزشک می­تواند به شناسایی تغییرات چشم در مراحل اولیه و درمان آن پیش از گسترش آسیب، کمک شایانی کند. اگرچه بیشتر آسیب­های بینایی علائم اولیه­ مشخصی ندارند اما در صورت مشاهده­ برخی نشانه ­ها مانند دیدن فلش نور، اجسام شناور یا نقاط ریز و یا از دست دادن دید محیطی، حتما به پزشک مراجعه کنید.

مشکلات کلیوی

عوارض کلیوی به علت تغییراتی که عوارض دیابت بر عروق منتهی به کلیه ایجاد می­کند، شایع­اند. مشکلات کلیوی در مراحل اولیه می­توانند با آزمایش ادرار حداقل یک­بار در سال شناسایی شوند. و با شناسایی عوارض دیابت بر کلیه در مراحل اولیه، می‌توان از پیشرفت آن جلوگیری کرد.

آسیب به سیستم عصبی

عوارض دیابت بر سیستم عصبی می­تواند ناشی از بالا بودن سطح گلوکوز در خون، مصرف بالای الکل یا سیگار و کمبود ویتامین ب 12 باشد. آسیب به سیستم عصبی خود را از طریق مشکلات حسی یا حرکتی در اندام­هایی مانند دست­ها و پاها، سینه و شکم یا اندام­هایی که مسئول حرکات بدنی هستند، نشان دهد.

مشکلات پا

زمانی که گردش خون در عروق بزرگ و کوچک کاهش می­یابد، پاها از جمله اندام­ هایی هستند که در افراد مبتلا به دیابت در معرض خطر قرار می­گیرند. اغلب این مشکلات خود را به صورت التهاب، کاهش حس در پاها و ایجاد زخم ­های دیابتی در پا نشان می­دهند.

برای جلوگیری از این مشکلات بهتر است حداقل سالی یک­بار به متخصص پا مراجعه کنید تا عروق و عملکرد پای شما بررسی شود. هرروز پای خود را چک کنید تا هرگونه بریدگی، تاول، میخچه یا قارچ (به خصوص بین انگشتان پا) از دید شما پنهان نماند.

پیشگیری از عوارض دیابت

مشکلات پوستی

افراد دیابتی ممکن است به دلیل مشکلات عروقی، خشکی پوست یا خشکی در پاها را تجربه کنند. خشکی پوست می­تواند منجر به ترک‌خوردگی و افزایش احتمال عفونت شود. به همین دلیل بهتر است برای جلوگیری از عوارض دیابت، از کرم­های پوست استفاده کنید، هنگام انجام کارهای منزل از دستکش استفاده کنید و از حمام کردن با آب داغ پرهیز کنید.

مشکلات لثه و دندان

افرادی که دیابت خود را به درستی کنترل نمی­کنند، در معرض پوسیدگی دندان و عفونت لثه قرار می­گیرند و این به علت از بین رفتن مویرگ­ هایی است که به حفظ سلامت لثه و دندان کمک می­کنند. برای جلوگیری از مشکلات دهان و دندان نیاز است هر شش ماه یک­بار به دندان­پزشک مراجعه کنید و حداقل روزی دو بار به طور منظم دندان­ها را مسواک زده و نخ دندان بکشید.

مشکلات سلامت روان

سبک زندگی و مدیریت مشکلات ناشی از دیابت می­تواند استرس، اضطراب و افسردگی زیادی را برای شما به همراه داشته باشد و این مسائل می­توانند متقابلا بر سطح گلوکوز خون و کنترل دیابت تاثیر بگذارند. در صورتی که از استرس، افسردگی و مسائل دیگری که بر سلامت روان شما موثر هستند رنج می­برید حتما با پزشک خود صحبت کنید.

مشکلات سیستم ایمنی بدن

سیستم ایمنی به مبارزه با عفونت‌ها و حمایت بدن در مقابل آن‌ها کمک می­کند. یکی از عوارض دیابت بالا بودن سطح گلوکوز در خون است که سرعت گلبول­ های سفید خون کاهش پیدا می‌کند. و کار سیستم ایمنی بدن، دشوارتر می‌شود. برای حمایت از سیستم ایمنی بدن لازم است که:

  • میزان گلوکوز خون را تا حد امکان در محدوده­ سالم نگه دارید.
  • هر شب خواب کافی داشته باشید.
  • دست­های خود را مرتب بشویید تا از انتقال بیماری­ها جلوگیری شود.
  • اگر بالای 65 سال دارید با پزشک خود در مورد واکسن سینه‌پهلو مشورت کنید.
  • سالانه واکسن آنفولانزا دریافت کنید.

اکنون می­دانیم پیشگیری از دیابت و عوارض دیابت نقش پررنگی در سلامت افراد دارند. ابتلا به دیابت ممکن است سبک زندگی و نوع تغذیه­ شما را تحت­ تاثیر قرار دهد. اما با چکاپ­ سالیانه، دیابت عملا نمی­تواند تغییر چندانی بر تفریحات و فعالیت­ های روزانه شما ایجاد کند. با رعایت نکات گفته‌شده می­توانید با وجود دیابت، زمان زیادی را از زندگی خود لذت ببرید.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.